Menopause (only in dutch available)

Veel ongerustheid – weinig informatie

Voordelen van Hormonale substitutietherapie

Menopause betekent het stoppen van de ovariele functie en dus het wegvallen van de vrouwelijke hormonen Te vergelijken met een bril of een hoorapparaat of insuline bij diabetes.

Een substitutietherapie heeft een reeks duidelijke voordelen, .

Geen atrofie van de eind-organen zoals droge schede en borstatrofie
Positieve herseneffecten Goed gekend zijn het voorkomen van vapeurs en zweten. Minder goed gekend maar even duidelijk aangetoond is er minder depressiviteit minder sexuele problemen en slaapt men beter. Positieve effecten op de cognitieve functie, bv geheugen zijn aangetoond maar minder goed in kaart gebracht. Minder kans op Alzheimer
Positieve effecten op het steunweefsel : dwz geen osteoporose , minder rimpels, minder bekkenbodemverzakkingen en urine-incontinentie , minder spier en gewrichtspijnen
Gunstige cardiovasculaire effecten : Een vermindering van 50% van infarcten zo substitutie genomen wordt vanaf the menopause. Na een onderbreking van meer dan 5 jaar is er geen effect meer. Vergelijk met een plant zonder water gedurende langere tijd.
Kankers

Minder darmkankers : 50% minder
Minder baarmoederlichaam kanker : 50% minder(zo geen oestrogeen alleen therapie)
Baarmoeder hals en ovarium : geen effect
Borstkanker : hierover bestaat veel controverse en desinformatie

Tussen ontstaan en ontdekking is er gemiddeld 20 jaar
Hormonen gegeven versnellen de groei met als gevolg : een vroegere diagnose, en een minder agressieve kanker (meer oestrogeen receptor positief) met een mindere mortaliteit. Maar 8 jaar vroeger.
Daarom -door de snellere groei- zal elke studie meer kankers vinden na het geven van hormonen (odds ratio = 1.25)
Het omgekeerde is ook waar : door het geven van anti-oestrogenen remt men de groei en verlengt men het tumorvrij interval.
Er zijn mij geen argumenten bekend dat oestrogenen borstkanker doet ontstaan
Besluit : voor jonge vrouwen is het misschien verkieslijker oestrogenen te nemen (vroege diagnose van een betere tumor) terwijl op latere leeftijd het waarschijnlijk beter is het ontstaan uit te stellen.

Langer leven ? . Naar analogie met het feit dat vrouwen met eierstokken gemiddeld langer leven dan vrouwen zonder -en dit ondanks eierstokkanker- laat vermoeden dat ook vrouwen met een substitutietherapie langer leven.

Waarom is er zoveel controverse

Weinig overzicht Рdeelinformatie Doorgaans wordt ̩̩n aspect belicht, mede door het feit dat de toon vaak gezet wordt door subspecialisten bv osteoporose , cardiologie, gynaecologische oncologie.
Terreur van borstkanker.
Doorgaans hoort men enkel meer borstkanker. Dat dit evident is door de snellere groei en dat de kankers gemiddeld minder aggressief zijn wordt zelden belicht.
Ook in de wetenschappelijke literatuur blijft men bij de feiten dat er meer zijn, terwijl het aspect groeiversnelling zelden vermeld wordt
Het aspect groei is conceptueel moeilijk, omdat men anti-oestrogenen geeft aan vrouwen die een borstkanker hebben om de groei te vertragen en het tumorvrij interval te verlengen
Om het relatief risico van 1.39 in te schatten moet men weten dat dit minder is dan het effect van obesitas. Vrees tegen de natuur in te gaan : Dit idee blijft sluimeren. Anderzijds kent men bij de andere zoogdieren geen menopause in de natuur. Enkel in dierentuin, dwz met voeding, goede behuizing en de veearts. Vandaar uitdrukkingen als de vrouw overleeft haar ovaria en wij waren niet geprogrammeerd om zo oud te worden . Hetzelfde doet zich voor bij orale contraceptie waar de potentiële risico’s beklemtoond worden en de niet contraceptieve voordelen vergeten worden
Goed nieuws is geen nieuws Deze regel maakt dat in de media vooral de negatieve aspecten belichten.
De anti-hormonen lobby
Onbekend is onbemind. Elke vrouw is verschillend en heeft haar hormonen met verschillen in concentratie, verloop enz, te vergelijken met veschillen in kleur van ogen en haar. Voor hormonale substitutietherapie zijn de producten allemaal licht verschillend met een eigen klimaat
Wisselende bioavailability. De opname van hormonen wisselt minstens met een faktor 4 van vrouw tot vrouw. Dit betekent dat dosissen moeten aangepast worden. Dit betekent ook dat standaard preparaten enkel goed zijn voor de gemiddelde vrouw. Bovendien zullen in de standaardpreparaten de oestrogenen altijd eerder laag gedoseerd zijn, (omdat men zeker trombosen wil vermijden) terwijl de progestagenen altijd eerder te hoog zullen zijn (om zeker baarmoederlichaamkankerte voorkomen)
Een perceptieprobleem ofwel wordt menopause gezien als het vervangen van de weggevallen eierstokfunctie – ofwel wil men enkel kwaaltjes behandelen onder het motto zo weinig mogelijk
De fytohormonen De effectiviteit is onduidelijk. Bovendien is er weinig of geen kontrole op voedingssupplementen

Beslisboom

Ik wens hormonen of niet

ik wens geen hormonen ondanks de voordelen
Ik wens hormonen

Hoeveel ? of een vervangingstherapie of behandeling van kwaaltjes
Met of zonder menstruatie ? dwz een sequentiële therapie of een continuous combined
Hoelang : strict is er geen reden er ooit mee te stoppen (zolang men een bril nodig heeft om te lezen) Na 85 jaar kan men door groeivertraging borstkankers verminderen.
Welke hormonen zijn geschikt voor mij : hier moet men proberen (zoals het passen van een kleed) terwijl de kennis van de gynaecoloog zal helpen de juiste producten te kiezen.
Welke onderzoekingen : Voor de tweejaarlijkse mammografie het waarschijnlijk nuttig is gedurende een korte periode hormonen te stoppen omdat dit de borsten minder dens maakt.

Geschiedenis van hormonale substitutie

In 1981 startte ik in Leuven de eerste menopausekliniek op het Europese vasteland. ( voor geschiedenis van HRT klik hier. Hormonen werden toen gegeven na de m enop ause als vervanging van de normale secretie van de eierstokken. Dit is een vervanging en vergelijkbaar met het nemen van insuline bij diabetes, of het dragen van een leesbril als onze ooglens harder wordt door de leeftijd. De voordelen waren dat men zich beter voelde, met minder warmteopwellingen en depressiviteit. Bovendien leerde men in de volgende jaren dat oestrogenen de beste preventie van osteoporose waren, en dat de kans op hart en bloedvatenziekten daalde met 50%, terwijl het relatief risico op borstkanker 1.35 was. Uit deze gegevens berekende men dat de mortaliteit zou verminderen met 100 vrouwen /100.000/ jaar.
Mid jaren 90 is er veel ongerustheid gezaaid in de media na de WHI studie : samengevat vind men bij zwaarlijvige Amerikaanse vrouwen die meer dan 10 jaar gee n hormonen genomen hebben geen positief effect op hart en bloedvaten terwijl alle andere boven vermeldde effecten geconfirmeerd werden.
Million Women Study